თავადის ქალო - Форум

[ ახალი შეტყობინებები · მონაწილეები · ფორუმის წესები · ძებნა · RSS ]
გვერდი 1 დან1234»
Форум » ლიტერატურა » ლადო ასათიანი » თავადის ქალო
თავადის ქალო
verikolatariaДата: ხუთ, 08.03.2012, 19:46 | Сообщение # 1
Admin
Группа: Администраторы
Сообщений: 378
Награды: 3  +
Репутация: 13001  ±
Статус: Offline
***

გიმზერ და მჯერა, რომ ქართველობა
არასოდეს არ გადაშენდება;
ვაგლახ, ხელახლა ბაგისჩვილობა,
ქალიშვილობა რა დაგშვენდება!
როცა გიხილე, მამა-პაპათა
განმეორება გულს ჩამეწვეთა,
შენ უნდა გეცვას კაბა „ხაბარდა“ *,
უნდა დაქროდე რუსთაველზედა.
ეს ყაისნაღი ან ეს ხავერდი
ვინ გაგიჩინა, ვინ მოგაბარა?
თავადის ქალო, იქნებ დაბერდი,
სიბერის შუქი შემოგეპარა?!
შემოგეპარა და ბნელ დალალში
გაიშრიალა თეთრი ზოლებით:
ყველა წავიდა, ერთიღა დარჩი,
მიწაში წვანან შენი ტოლები!
როცა გიხილე, ციხე-კოშკების
განმეორება გულს ჩამეწვეთა,
შენ უნდა გეცვას ოქროს ქოშები,
დაგოგმანობდე რუსთაველზედა.
მაშინ ჩემგვარი ენამწარენიც
ვერ გაკილავდნენ ძველ სილამაზეს,
როცა ჩამქრალი კელაპტარივით
შემოხვდებოდი ვერის დაღმართზე.
გიმზერ და მჯერა, რომ ქართველობა
არასოდეს არ გადაშენდება,
ვაგლახ, ხელახლა ბაგისჩვილობა,
ქალიშვილობა რა დაგშვენდება!
 
verikolatariaДата: ხუთ, 08.03.2012, 19:49 | Сообщение # 2
Admin
Группа: Администраторы
Сообщений: 378
Награды: 3  +
Репутация: 13001  ±
Статус: Offline
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:41 | Сообщение # 3
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
მანანა ორბელიანის სურათზე

შენ, შაოსანო, შავთვალავ, შავ სამარეში გძინავს,

ჯერ კარგად არც კი გამთბარა ჩემი პატარა ცირა.

შენი სახელი დავარქვი, მინდა შენ გგავდეს მარტო,

ერისთვის ქალო, ფიქალო, მკერდბუმბერაზო ვარდო!

მინდა, რომ შენებრ ელავდეს და იყოს შენისთანა,

სამშობლოსათვის ღელავდეს, სანამ ჰხედავდეს — მანამ,

მინდა, რომ შენებრ კერავდეს ის საქართველოს ალამს.

პირმოქარგული ბალიშით, ძვლის ყაისნაღით ხელში…

შენი მარილი გამოჰყვეს, შენი წარბების ეშხი,

შენსავით გაიშრიალოს, ხმელეთი გადალახოს,

ქალობა დაიმკვეხაროს, ცა და ქვეყანამ ნახოს.

მე კი, თუნდ მიწა მეყაროს სადმე, თბილისის ახლოს…

შენ, შაოსანო, შავთვალავ, შავი სამარე გფარავს,

ჩემი მანანა აკვანში ხან გაიცინებს, ხან არ,

ია და ვარდი ეტრფიან, ეტყვიან იავნანას.
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:42 | Сообщение # 4
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
გულბაათ ჭავჭავაძე

უკვე ჩათავდა სოფლად რთველი და ყურძნის კრეფა,

აზვავებული შემოდგომა ბეღლებს ჩაბარდა.

სტუმრებისათვის ლავაშებით დახურეს სეფა

და ჭავჭავაძე გულბაათი დასვეს თამადად.

დასვეს თამადად გოლიათი მსმელი კახელთა,

დასვეს და დაჯდა, დაიმშვენა, სუფრას გახედა:

ჩანდნენ ორ მწკრივად ჟღალ ჩოხებში ძველი მსმელები,

ღვინო სწყუროდათ, ღვინის ეშხით ვერ ისვენებდნენ.

მან ჯერ ულვაში გადიგრიხა ყურებზე, უკან,

მერე პირველმა წესისამებრ გატეხა ლუკმა,

თასი ასწია, მიულოცა ლხინი თავადთა

და აზარფეშამ ფრინველივით გაინავარდა.

*

სვეს უმოწყალოდ ღვინოები ცეცხლისმფრქვევლები,

მერიქიფეებს აღარ შერჩათ ხელში ქვევრები.

მოფარდაგულზე გაიშხვართნენ მსმელი კაცები,

ლეკურებივით მოიქნიეს სველი ყანწები.

და როცა სუფრას აღარ შერჩა ერთი კაციცა,

როცა ლავაშით დახურული სეფაც დაიქცა,

როცა დაიმსხვრა სასმურები და დაილია, —

მაშინ გულბაათ ჭავჭავაძე გადაირია,

გადაირია, როგორც ერთ დროს შედან ჭილაძე,

და იერიში მიიტანა წვრილ ჭინჭილაზე:

— კაცი ვშობილვარ, ეს ცხოვრება დამილევია

და გაბმულ სმაში ჭინჭილით არ დამილევია.

— ბატონიშვილო, ეს ჭინჭილა გადაგრჩათ მარტო,

ღვინით შეუვსეთ და მოართვით ჭინჭილა ბატონს.

შეტორტმანებულს ნახევარიც არ დაეცალა,

წყენით წამოცდა: “ეს ოხერი რომ არ გათავდა!”

სანთელს გახედა, მოეჩვენა ერთი ათადა,

თვალთ დაუბნელდა, დაეკარგა მუხლებში ძალა,

წაიბორძიკა, წაიფორხილ-წაიბანცალა

და ნაცოხნარით გაბერილი, როგორც კამეჩი,

აზრდაკარგული გაიშხვართა შუაღამეში.

ჭერი შეინძრა, იატაკმა გაიჭრიჭინა,

თაიგულივით ხელში შერჩა ჭრელი ჭინჭილა.

*

გაჩაღებოდა მაღვალაკი თვალი კახურში

და სუფრის ბოლოს ხითხითებდა მთვრალი ბახუსი.

თითქოს იტყოდა: \"მასპინძელო, ეს რა კაცია,

ქვევრებსა ნთქავდა და ჭინჭილამ ვით წააქცია!\"
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:43 | Сообщение # 5
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
ვერიკო ანჯაფარიძეს

სხვა რომ არ იყოს, ჩვენ ამ ლამაზი

ქალების ეშხი დაგვიფარავდა,

თორემ მტრებს ისიც კი შეაშინებს,

ერთხელ ხმამაღლა რომ ვთქვათ ― მარაბდა!

მიხარის, როცა სცენაზე გიმზერ,

ანათებ, როგორც ზღაპრული დალი

და როგორც ნისლი უფსკრულის პირზე,

ირხევა შენი ლამაზი ტანი.

ირხევა შენი ლამაზი ტანი

და განა ძალმიძს არ გითვალთვალო,

საქართველოს მზით სახედამწვარო

ანჯაფარიძის ზვიადო ქალო!

მინდოდა ერთი ნატვრა მენატრა

და სანატრელი ისევ შენა ხარ:

მოვმკვდარიყავ და ამ ჩვენს სცენაზე

შენი ქართველი ქალი მენახა.

მოვმკვდარიყავ და ქართულ ლეჩაქში

მენახა შენი ქართველი დედი.

დამაბრმავებდა, ვერიკო, მაშინ

შენი მიმქრალი შარავანდედი!

როცა გიყურებ შავ სამოსელში,

ვხედავ ― ჩაუცვამს ძაძა ბუნებას.

მე ნუ მომესწროს შენზე ტირილი

და შენი სიტყვის დაძაბუნება!

სხვა რომ არ იყოს, ჩვენ მარტო შენი

და ნატოს ეშხი დაგვიფარავდა,

თორემ მტრებს ისიც კი შეაშინებს

ერთხელ ხმამაღლა რომ ვთქვათ ― მარაბდა!
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:43 | Сообщение # 6
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
ცხრა ძმა ხერხეულიძე


ეს გაფრენილი ფაფარი, თუ მშობლიური ნისლია?

ვისია ცხრა ბედაური, ცხრა დარახტული ვისია?!

საით წავიდნენ ვაჟები, რად მიატოვეს რაშები,

რაშები თამაშ-თამაშა, ომებში ნათამაშები?!

მაინც ეს ერთი თეთრონი რა გულსაკლავად ჭიხვინებს,

ბედშავო, ვისაც ეძახი, ვაი რომ ვეღარ იხილე!

იმისი სული მტრედივით ცაში გაფრინდა ლაღადა,

აღარ გყავს შენი პატრონი, ხერხეულიძე აღათანგ!

ეს მშობლიური ქარია ჩვენი ალგეთის ველების

თუ სუნთქვა ქარბუქიანი ფაფარაყრილი მერნების?

მერნებო, ველურ ფლოქვებით მიწა ამაოდ დატორეთ,

ამაოდ გაფიცხებულხართ, ამაოდ უხმობთ პატრონებს,

ფოლადის ბეგთარიანებს ბნელში ამაოდ დაეძებთ:

ისინი მამულისათვის მარაბდის ველზე დაეცნენ!

ერთი მათგანი დაჭრილი უბეში დროშას მალავდა,

იწვა სისხლისგან დაცლილი... კურთხეულ იყოს მარაბდა!

ეს აწეწილი ფაფარი, თუ მშობლიური ნისლია?

ვისია ცხრა ბედაური, ცხრა დარახტული ვისია? —

დაწრიალებენ, დაძრწიან ქაფმორეული ლაშებით…

მხედრებო, ასე უღმერთოდ რად მიატოვეთ რაშები?!
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:45 | Сообщение # 7
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
ბასიანის ბრძოლა


1

დედაქალაქში მოვიდა დესპანი გამოჩენილი,

ნუქარდინს გამოეგზავნა თამარისათვის წერილი.

ენისგან უთქმელს, უკადრისს იწერებოდა მურდალი:

“მე, იკონიის სასულთნოს სახელოვანი სულთანი.

გამცნობ ქართველთა მეფესა (მეფეთა გადამჯეგელი),

რომ დედაკაცი ყოველი არის შენსავით რეგვენი.

იქამდი როგორ ამაღლდი, ან ისე როგორ გალაღდი,

რომ დღეს სუყველა გმორჩილებს, ვისაც მონებდი მანამდი,

რომ ქვეყანაზე გაისმის შენი ჯარების გნიასი!

ლამის სირცხვილით დავიწვათ, თავზე გვაზიხარ დიაცი!

ან რა უფლებით გაბედე ხელში იმ ხმალის დაჭერა,

რომელიც დიდმა ალაჰმა მარტოდენ ჩვენთვის გაჭედა,

მარტოდენ ჩვენთვის გაჭედა და ვით იქნება, ასპიტო,

რომ იმით ქრისტიანებმა მუსულმანები გაწყვიტონ.

მუსულმანები გაწყვიტონ და პირჯვრის გადასახვამდი

აჰკრიფონ გაუგონარი ბეგარა-გადასახადი!

ჰოდა, რადგანაც საკუთარ ბუნაგში აღარ ჩერდები,

ახლა მე შენზე მოვდივარ ჩემი მამაცი მხედრებით.

გამომიწვრთნია ომისთვის მშვიდობას შეუჩვეველნი,

წინ მანქანები მომიძღვის, სიმაგრეების მნგრეველი,

უნდა იმგვარად დავლეწოთ თქვენთა ციხეთა ბურჯები,

რომ ხორნაბუჯში ხორნაბუჯს ეძებდეს ხორნაბუჯელი,

რომ დაგავიწყდეთ მარადის ლახვარ - მახვილის აღება,

რომ მზეს კვლავ ვეღარ შესცინოს ქართულმა ბაირაღებმა.

მაგრამ, უგბილო დიაცო, თუ ჩემი ჯარის მოსვლამდი

შენს რჯულს უარყოფ, რომელსაც მუდამ დიდებით მოსავდი,

მაჰმადიანი გახდები, კარავში გამოცხადდები,-

შეგიწყალებ და შეგინდობ, სულაც არ გაგიცხარდები.

ეს მხოლოდ შენთვის ლამაზო, სხვას არვის ვაძლევ არჩევანს,

ისე დავანგრევ ქვეყანას, მთხრობელიც აღარ დარჩება!”

2

ცას ჰგავდა ვარსკვლავიანსა სამეფო სახლის თავანი.

ტახტზე დიდბუნებოვანი შვენოდა მეფე თამარი.

სულთანის გამოგზავნილი ხელში ეჭირა წერილი ―

დიდი ტრიალი მინდორი, ცხენთაგან გადათელილი.

წინ ელჩი იდგა, დაღლილი მგზავრობის დავიდარაბით

(სარკმლიდან ჩანდა, ეზოში ლომებს აჭმევდა არაბი).

ბატონკაცური დუმილით დუმდა დიადი დარბაზი.

წითელი ოქრო გინდოდა, თუ ზღაპრად თქმული ალმასი!

მდიდრულ კედლებზე ელავდა ინდოეთი და ელადა

და სტავრა არაბეთისა ცეცხლის ალივით ღელავდა…

ეს ნაკადული ნანაობს თუ ყანა ნათავთავარი! —

სულთანის წერილს კითხულობს შუბლშეჭმუხვნილი თამარი.

“ნეტავი დღესვე მიბრძანოს ურჯულოებზე თარეში”, —

ფიქრობს მხარგრძელი და თავის

პატრონს შეჰყურებს თვალებში.

მიწყდა ხმა ნაკადულისა — მეფემ გადადო წერილი

და ელჩისაკენ მიბრუნდა შველივით ყელმოღერილი:

— სხვას კიდევ რაღას გვიბრძანებს სახელოვანი ნუქარდინ,

ჯერ არც კი ამხედრებულა, ქვეყანა შესძრა მუქარით.

— სხვა, ესეც შემოგითვალათ:

“თუ რჯულს დასტოვებს თამარი,

შევინდო, ცოლად შევირთო, ვუბოძო საქმრო ქამარი,

მაგრამ თუ ასე არ იზამს, მტერი ყოფილა თავისა,

რჯულს ძალით შევაცვლევინებ და მერე ხასად დავისვამ! … “

სისხლი მოაწვა მხარგრძელსა, გული ქარ-ცეცხლით აევსო,

ერთი ხმამაღლა შეჰკივლა: — რა სიტყვით სწამლავ ჰაერსო.

და პატრონივით ენაბილწს სილა გააწნა ისეთი,

გონდაკარგული დაასკდა იატაკს ეშმაკისერთი.

წარბები შეჰკრა თამარმა — რად მოეპყარო უშვერად?!

— თავსაც მოვჭრიდი, მეფეო, მაგრამ ელჩობამ უშველა.

რაინდი მეფის ძვირისმთქმელს ბევრს როდი ალაპარაკებს, —

დილეგში წაიყვანეთო! — კუშტად უბრძანა არაბებს.

ფეხზე წამოდგა მნათობი, მეფეთა მეფე თამარი.

ამირსპასალარს მიმართა: საზრუნავი გვაქვს მთავარი,

მტრის ღირსეულად დახვედრა ნუ გვეგონება ადვილი,

ამაღამავე მოვაწყოთ დიდებულების თათბირი.

გადაწყდეს, სეფე ჯარს ვენდოთ, თუ ქუდზე კაცი შევყაროთ,

რომ თურქმა შემოსეულმა ბოლოს ვერ დაიმკვეხაროს,

თორემ ტვინამღერებული ქვეყანას საფრთხეს უქადის.

გმირულად, მამაპაპურად დავხვდეთ სისხლისმსმელ ნუქარდინს.

— ნება შენია, მეფეო! - დინჯად ეტყოდა მხარგრძელი, —

ომი მომწყურდა, ამ ქვეყნად უომრად ვეღარ გავძელი.

დარბაზის ერი მოვიხმოთ და ასჯერ განსჯილ ბრძანებით,

ბრძოლის ველისკენ ვაფრინოთ ჩვენი სამშობლოს ჯარები. —

ომი უნდოდა მხარგრძელსა, ჯაჭვის პერანგის მორგება,

ვაჟკაცსა სახელიანსა ისე არ დაედგომება…

წინ ჩაუქროლეს განვლილმა, გაცივებულმა ომებმა.

ეზოში ზარბაზნებივით დაიღრიალეს ლომებმა.



ვინც კი იარაღს ატარებს, გულითადია მეფისა,

ვინც დროშას გორგასლიანსა დაუჩოქა და შეჰფიცა,

ყველა ლაშქარში, ვაჟკაცი ერთგული ვინც გვეგულება, —

იმსჯელეს და გადაწყვიტეს მეფემ და დიდებულებმა.

აიღო მინა რხეული (ამბობდნენ შოთას ნაჩუქარს),

დაჯდა თამარი და სულთანს ასე მისწერა პასუხად:

— “რა გითქვამს, რა მოგიჭორავს, რას მეშარები შორიდან,

ტყუილ-უბრალოდ ცილს მწამებ,

ალბათ, სისხლისღვრა მოგინდა;

ალბათ, სისხლისღვრა მოგინდა, თორემ, მაშ, რისთვის ისურვე,

რომ მოგეჩმახა ასეთი უმაგალითო სიცრუე?!

ჰოი, უგნურო ნუქარდინ, წინ მიძევს შენი ბარათი,

კარავში მოსვლას მიბრძანებ კაციჭამია ჯალათი…

მოვდივარ, მაგრამ სხვაგვარად, თავად გაიგე და მიხვდი,

მოვდივარ ჩემის ლაშქრითა, თუ ვაჟკაცი ხარ, დამიხვდი.

მოვდივარ შენს დასასჯელად, თავლაფდასხმულო, თავნებავ,

დაგამარცხებ და დაგიცხრობ მაგ უშნო ამპარტავნებას!”

მეფე მსახურებს ეტყოდა: სასწრაფოდ დესპანს უხმეთო.

შემოიყვანეს დილეგში ღამენათევი, უღმერთო.

უცხო სამოსით შემოსეს შავს მტვერში ამოგანგლილი

და სიამაყით გადასცეს მას საპასუხო გრაგნილი.

გულუხვად დაასაჩუქრეს, სხვას ვის არგუნეს იმდენი,

ფეხმარდი ლაფშა მიართვეს, წავიდა დიდის დიდებით.

მიჰქონდა ოქრო და ვერცხლი, თვლები და მარგალიტები

და ყბაზე დამღა — მხარგრძელის კელაპტრის სიმსხო თითები.

4

შეკრბა სრულიად სამეფო სპა იმერთა და ამერთა,

ზღვის ფსკერზე ქვიშას, ზეცაში — ვარსკვლავებს გადაამეტა.

ერთ ძლიერ ჯარად შეკრული, დაუშლელ-განუფანტავი, —

ქართველი მამულიშვილი ნიკოფსით დარუბანდამდი

ჯარები ოვსთა, ყივჩაღთა, კახთა და ჰერთა გულადთა, —

ერთმანეთს დატოლებულნი, ფიცვერცხლნაჭამი ძმურადა.

ქართლის, მესხეთის, სომხითის ვაჟები მალხაზ-მალხაზი,

თორელნი, ტაოელები, შავშ-კლარჯები და აფხაზნი,

ფიცხი და მკვირცხლი ლაზები, სვანები ბუმბერაზები

და რაჭა-თაკვერ-არგვეთის მამაცი სუმპერრაზმები.

აბორგდნენ, აბობოქარდნენ, როგორც ზვირთები არაქსის,

და მეფის ირგვლივ მოგროვდნენ ვარძიის ციხე-ქალაქში.

მეფემ ფრთებგანათებული სამეფო დროშა გაშალა,

და საქართველოს უძლეველ ჯარს დაულოცა გზა-შარა.

თავად კი ლოცვა-კურთხევით ქალაქ ოძრახეს წავიდა,

თავს დაჰნათოდა სულმნათსა მაისის ცა ვარსკვლავითა.

5

ერთ შესახედად კმაროდა ლაშქარი ომს მიმავალი:

წინ მიუძღოდა სოსლანი — ვაჟკაცი ჰაეროვანი.

სოსლანის გვერდით პირქუში მხარგრძელი განგაცვიფრებდათ.

იქვე ნახავდით შალვას და ივანეს ახალციხელთა;

უკან პორფირით მოსილი მისდევდათ ჯვარისმტვირთველი,

ნება-ნებაზე მიქროდნენ ქართველი ჯარის ზვირთები.

ყველა გულმარიხიანი, ერთიც კი არა ჯაბანი…

ცხენთა და კაცთა სიმრავლით იზნიქებოდა მთა-ბარი.

6

— სიტყვა და საქმე ერთი მაქვს, ჩვეული არ ვარ ცრუ ქადილს, —

ეთქვა რა, თავის მხედრობა წამოეყვანა ნუქარდინს.

ბასიანს იდგა ბანაკად, რიცხვით რამდენი, ვინ იცის,

იდგა და გასალაშქრებლად ემზადებოდა დილისთვის…

დილაც გათენდა და თეთრად კარვებზე დასხდნენ ნისლები,

ჯერ კიდევ სძინავს სულთანსა თავისი დარბაისლებით, —

გალაღებულა უგნური, რა დღე მოელის, არა სჯის,

კარვების არემარეში ერთიც არ ფხიზლობს დარაჯი.

ქართველი ჯარის სარდლებმა მარჯვე შემთხვევა იხელთეს

და ცხენოსანი რაზმებით მწყობრად დაიძრნენ იქეთკენ.

ცოტახანს წყნარად ვიდოდნენ, მოკლედ იჭერდნენ აღვირთა,

მაგრამ, როდესაც სულთანის ბანაკში კაცი აყვირდა:

„წამოდექითო, მხედრებო, სპა დაგვესხაო ურიცხვი,” —

სოსლანმა ჯარებს მიმართა:

— “სამშობლო ქვეყნის გულისთვის”!

ხმალი იშიშვლა, ლაშქარში გადაერია ქვაგული.

ცეცხლს ყრიდა ბუნჯგალ-ბუნჯგალსა მისი ფოლადის ფრანგული.

ცალკერძ მხარგრძელმა დასჭექა, ცალკერძ თორელმა დასძახა

და გულმკერდგახურებულნი მტერს მიეახლნენ მხარდამხარ.

წამოიშალა სულთანის ბანაკი ციებ-ცხელებით,

შეირტყეს ისარ-კაპარჭი, შეათამაშეს ცხენები.

შეუზახნეს და შეიბნენ, ომი სად თქმულა ასეთი: —

ილეწებოდა ფოლადი, უჭედელი და ნაჭედი.

დასცხეს ერთმანეთს ისრები და წაუშინეს წათები.

— ჩაფხუტი ჩამოიწიე, თორემ უომრად წახდები! —

გასძახა ახალციხელმა შალვამ თავის ძმა ივანეს,

როცა სულთანის კაცები გაცოფებულნი მივარდნენ.

მაგრამ ხმლის ორი ელვა და — დაეცნენ მოძალადენი.

სისხლის მდინარემ წაიღო მათი ფარ-მუზარადები.

კალთამდე შემოაფხრიწეს შალვას ავაზის ტყავ-კაბა,

როცა ძმის მისაშველებლად ცხენ-კაცთა ტევრი გაკაფა,

ომი გაგრძელდა… გაძნელდა… ფოლადს სცვივოდა ტალები.

ამოიხაფრა ჰაერი ნამსხვრევი შუბის ტარებით;

მოითარეშა სიკვდილმა სიცოცხლის გასაგისები.

ყოველი მხრისკენ აფრინა სისხლით დამთვრალი ისრები.

აგერ შეიბნენ ორ-ორნი -

ურთერთს ახეთქეს ჰოროლი.

ეგერ ვეფხვივით გაქანდა მხედარი შეურიგალი,

მას ასათიძე გრიგოლი შემოხვდა როგორც გრიგალი.

გულში გაურჭო მახვილი, “ვაჰმე, დედაო” - იძახდა.

ცეცხლწაკიდებულ გორაკზე

დასტა იბრძოდა ყივჩაღთა.

წამოიშალნენ ტალღებად მძვინვარე სისხლის ღვარები

და გაიტაცეს ცხენდაცხენ ივანე ციხისჯვარელი.

და რაი ნახეს, რომ რაინდს გზა-კვალი გაუტიალდა,

აღმართეს იქცევისები მათ თურქთა ჩაფხუტიანთა,

ერთმა ახმახმა შორიდან ისრით გაუპო გმირს წარბი,

მაგრამ მიუხტა ივანე გასაოცარი სისწრაფით

და ისე დაჰკრა კეფაზე ხანჯალი გაუღუნველი,

რომ ტვინი მისი ჰაერში ავარდა, როგორც ღრუბელი.

და მერე, როცა მკლავმარდი წამოეშველა გაგელი,

ერთად ეკვეთნენ უკეთურთ მამულის მოამაგენი.

მუსრეს და მუსრი გაავლეს… მოკლულთა დადგა ჯებირი.

მაინც ვერ გაძღა ბრძოლითა მარჯვენაწარბგაჩეხილი.

ომი გაგრძელდა… გაძნელდა…

ჭენებით განახელები,

წინმბრძოლ სპასალარ-სპასპეტთა ყველას მოუკლეს ცხენები.

დაიქვეითეს მაშინვე სხვა დანარჩენმა ვაჟებმა

და სარდლებს გვერდში დაუდგნენ რიგების გასაკაჟებლად.

— ცხენოსანებო, ისმინეთ, ეს მე გიბრძანებთ თვითეულს,

მარცხენა მხრისკენ მობრუნდით, უტიეთ დაქვეითებულთ!—

ბრძანა სოსლანმა და ჯარი მოატრიალა მხარმარცხნივ, —

— ქვეითნო, მარჯვნივ სასწრაფოდ,

თორემ უომრად დავმარცხდით, —

ხმა მიაწვდინა მხარგრძელმა არევ-დარეულ ქვეითთა,

ჯარი ერთ ხაზზე გაეწყო და ომი ისევ შენივთდა,

ისევ შეიქნა მტრის თავზე ფხიანი ხმლების ჯახება,

შეშინებულმა სულთანმა იკადრა უკან დახევა.

ისევ მიმართეს სარდლებმა მრავალგზის ნაცად ჯევარდნებს

და ნუქარდინის ლაშქარში ისე გულდაგულ შევარდნენ.

გასკდა მტრის ჯარის სიმრავლე,

მტვრის ბუქი დადგა სვეტებად,

გაუგონარი რამ იყო უკანასკნელი შეტევა!

ბევრ ვაჟკაცს გადაეფარა წყვდიადი შავი სამარის,

სირცხვილნაჭამმა სულთანმა მოჰკურცხლა თავის ამალით.

უკან დაედვნენ ქართველნი კაფვით, ხანჯლების კისკასით:

- მეორედ აღარ გაბედოთ შემოჭრა ქართლის ჭიშკარში!

7

გათავდა ომი თუ არა, ერთად შეგროვდნენ ჯარები,

მხრებზე შვენოდათ მშვილდები და შუბლზე —ნახანჯლარები.

მკვდრებით მოფენილ მინდორზე სიო არ ჰქროდა არსაით,

მუზარადი და ჩაჩქანი ეყარა რიყის ქვასავით.

ზოგან მოჩანდა მხედარი, ხმლით გაკვეთილი ორადა,

ზოგან დაჭრილი კვნესოდა და სისხლის ღვარი ბოლავდა.

როგორც ტყე შემოდგომისა ფოთლის ყვითელი ფოჩებით

იდგნენ ხელჩართულ ბრძოლაში ნაალაფარი დროშები.

— მალემსრბოლიო ! —

მხარგრძელმა, მხედრებმა მხარგრძელს შესძახეს

და ერთი რჩეულთაგანი

გაქანდა ოძრახესაკენ

ჯარის წინ სახელოვანი სარდლობაც გამომზიანდა.

გახსნეს შეკრული თვალ-წარბი, ფარებს დაეყრდნენ ზვიადად.

წინ გადაშლოდათ საკუთარ მარჯვენით ნაპარტახევი,

მზეზე ელავდნენ ლომკაცთა ფოლადის ჩაბალახები.

უცებ სად იყო, სად არა… გაშეშდნენ გაკვირვებითა —

არწივთა გუნდი აფრინდა არაქსის ნაპირებიდან.

ჯერ გაჰკრეს, გაინავარდეს, მზის შუქში გაფერნაირდნენ,

და მერე მსხვილი ჭანგებით მხრებზე დაასხდნენ რაინდებს.

ამირანივით მოჩანდა მუზარადიან ტოლებში

ძლიერად მბრძოლი მებრძოლი, ბატონ-პატრონი ლორესი.

თამარის თანამეცხედრე, თვით მეფე გვირგვინოსანი —,

ზერდაგზე იჯდა ბეჭბრტყელი, შიშშეუვალი სოსლანი

და გაეშალა ლაჟვარდში ისე, ვით ლომის ფაფარი,

გორგასლიანი ალამი — ვაჟკაცთა თავშესაფარი.

ჯარი ძველ ლაშქრულს მღეროდა, ებანებოდა ტყე-ველი

და საქართველო იდგა ვით გოდოლი შეურყეველი.
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:46 | Сообщение # 8
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
(რუსთველის პროსპექტზე სიარული ...)

რუსთველის პროსპექტზე სიარული

ნუ მომიშალოს ღმერთმა,

ვიყო მუდამ ასე მხიარული,

ქართველი პოეტი მერქვას.

პურის ნატეხი და ერთი ლიტრა ღვინო

სიმდიდრედ ჩამითვალეთ,

თუ მეტი ვინატრო ან ეს ვითაკილო, —

ვერ ვნახო სამოთხის მთვარე…

მხოლოდ დროდადრო დამარეტიანოს

ქაშვეთის შემოხედვამ —

რუსთველის პროსპექტზე ხეტიალი

ნუ მომიშალოს ღმერთმა!
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:47 | Сообщение # 9
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
ბარდნალა

რა კარგი იყო ბარდნალა,

ბარდნალელების ბორანი,

ვარდებიანი ბარდნარი,

ბულბულთა ნაამბორალი,

ჩემი ხორგო და მარანი,

ჩემი ცეცხლი და ღადარი,

სახლის წინ ნაგრიგალარი,

გაფითრებული ჭადარი,

ჩემი კავი და სახნისი,

ჩემი თონე და ბეღელი

და დედა, დიასახლისი,

ჯანღონე გაუტეხელი,

ჩემი პაწია ქოთანი,

დუღილით ნაქოთქოთარი!

რა კარგი იყო ბარდნალა,

როგორი სათაყვანები!

ვარდებიანი ბარდნარი

და გუმარეშის ყანები!

თოხი პირგამოპირული,

გაციებული ბინული...

გახსოვს, ტყეები? ირიბად

ხეზე დაკრული თარჯები…

ვერ დაივიწყებ, ვინც გიყვარს,

შეყვარებული დარჩები …

გახსოვს, ცხენისწყლის ნაპირი,

თევზაობა და აპრილი?

გახსოვს, მაჭრით რომ გავბრუვდით,

და ძლივს რომ მივაბიჯებდით,

სახლში რომ ვეღარ დავბრუნდით

მისგან დამთვრალი ბიჭები?

გახსოვს, ღვინიან შემოდეგს

აივანზე რომ შემოვდექ?

გახსოვს, აფთარი ზამთარი,

ან გაზაფხული - პირიქით?

გახსოვს, ამტყდარი ავდარი

და სარეწკელას ბილიკი?

გახსოვს, სოფელი ლარჩვალი

და მეწისქვილე დამხრჩვალი?

გახსოვს, ჩვენ ორნი მარტონი

და ვარდიგორას ხანძარი

და დიდი გუჯუ ბატონი

თავისი ქამარ-ხანჯალით?

ხან ისე იყო, ხან ასე,

გახსოვს, ცაგერის ჭალაზე?

ეჰ, რა იქნება ხელახლა

დაიწყებოდეს თავიდან,

რაც დროის დენამ შელახა,

რაც დროსთან ერთად წავიდა!

რა კარგი იყო ბარდნალა,

როგორი სათაყვანები!

შენ, მამაჩემო, რად დარდობ,

რამ დაგისველა თვალები?

ან შენ სადა ხარ, დედილო,

რომ ლექსი გამაბედვინო?!

რად არ ჭიხვინებს ვეება

ლაფშა, ლაგამის მკვნეტავი?

ჰეი, ბავშვობის დღეებო,

დაბრუნდებოდეთ ნეტავი!

რა კარგი იყო ბარდნალა,

ბარდნალელების ბორანი,

ვარდებიანი ბარდნარი,

ბულბულთა ნაამბორალი!
 
nukriaДата: ორ, 27.08.2012, 23:48 | Сообщение # 10
Генералиссимус
Группа: Администраторы
Сообщений: 17168
Награды: 1  +
Репутация: 0  ±
Статус: Offline
გზაში

სიხარულს გთხოვ, ― მწუხარებას მთავაზობ.

ნუთუ ასე დაგატყვევეს ფიქრებმა?

ცოტა კიდევ მოითმინე, ლამაზო,

და ნანატრი მთა-გორებიც იქნება!

ცოტა კიდევ, სალოცავო ხატებავ,

და ლაშქარი სვავების და ყორნების,

ვით ღრუბელი, ისე გაიფანტება

და თბილისის მიწას ვეამბორებით.

ხომ უყურებ, როგორც ხვადი ავაზა,

ორთქმავალი ისე უტევს უკუნეთს,

ცოტა კიდევ მოითმინე, ლამაზო,

და ვიხილავთ ირმებსა და ბულბულებს.

ცოტა კიდევ ― და იელვებს კრწანისი

და მეტეხის ეკლესიის თავანი,

სადაც წმინდა მაცხოვარის ხატის წინ

ფეხშიშველა ლოცულობდა თამარი.

სიხარულს გთხოვ, ― მწუხარებას მთავაზობ,

ნუთუ ასე დაგატყვევეს ფიქრებმა?

ცოტა კიდევ მოითმინე, ლამაზო,

და ნანატრი მთა-გორებიც იქნება!
 
Форум » ლიტერატურა » ლადო ასათიანი » თავადის ქალო
გვერდი 1 დან1234»
ძებნა:

მოგესალმები Гость